چي هان
چي هان1 در زمان هوئي - تي امپراتور چين غربي، كه از 290 تا 307 حكومت كرد، وزير كشور بود. گياهشناس چيني. مؤلف قديمترين اثر چيني مربوط به گياهان، كه داراي خصوصيت صرفاً گياهشناسي است. اين رساله به شرح رستنيهاي
مناطق جنوبي2 موسوم است و حاوي 80 گونه از گياهاني است كه در آن هنگام در چين جنوبي معروف بود. اين گياهان به چهار گروه دستهبندي شده -- علفها، درختان جنگلي، درختان ميوه، نيها.
راجع به چئن شو، كه اثر او حاوي قديمترين اشاره در باب چاي است، فقرهٴ ط را ببينيد.
ز. جغرافياي رومي، هلنيستي و چيني
سولينوس
كايوس يوليوس سولينوس3 در سدهٴ سوم، احتمالاً در ربع سوم آن، برآمد. مؤلف تأليفي جغرافيايي كه بهطور عمده از پليني و مِلا مأخوذ است. اين تأليف داراي ارزش ناچيزي است، ولي در اثناي قرون وسطي تأثيرعظيمي اعمال كرد (مثلاً بر ايزيدور اشبيلي و برونتوي لاتيني).
عنوان اصلي آن مجموعهٴ چيزهاي قابل ذكر بود، ولي در قرون وسطي آن را با عنوان
مجمعالتواريخ يا شگفتيهاي جهان ميشناختند، عنواني كه محرري در سدهٴ ششم بدان داده بود. سولينوس تنها نويسندهٴ قديم است كه جزيرهٴ انگليسي تانِت4 را ذكر ميكند.
راجع به جغرافياي پاپوس يادداشت مرا دربارهٴ پاپوس در فقرهٴ د ببينيد. آن اثر گم شده، ولي به وسيلهٴ جغرافياي ديگري كه بهطور عمده براساس آن تأليف شده، يعني جغرافياي منسوب به موسي خورني (نك نيمهٴ اول سدهٴ پنجم)، ميتوانيم تصوري از آن داشته باشيم.
تو - يو
تو - يو5 در تو - لينگ در شنسي زاده شد، در زمان ووتي نخستين امپراتور سلسلهٴ چين برآمد، و در 284 درگذشت. محقق چيني. مؤلف يك شرح مكانشناسي در باب چئون چئيو6.